Oodi-bibliotheek opent ‘boekenhemel’ in Helsinki

Helsinki (Finland), 5 december 2018 12:02 | Nathan Strik

De nieuwe centrale bibliotheek van de Finse hoofdstad is geopend voor het grote publiek. Dit in vuren gehulde gebouw geeft een moderne invulling aan het concept van een bibliotheek.

Terwijl heel Nederland pakjesavond viert, vieren de Finnen aan de vooravond van hun nationale onafhankelijksdag de opening van een bijzondere bibliotheek. Bijzonder vanwege het concept, dat meer is dan enkel een ‘boekenkast’, maar ook zeker bijzonder door de mooie mix van gebruikte materialen.

Constructie

De bibliotheek, Oodi gedoopt, is opgebouwd uit staal en beton, met als meest opvallende uitwendige elementen hout en glas. Dankzij de grote glazen ruiten wordt de natuurlijke lichtinval gemaximaliseerd en de elektrische verlichting tot een minimum beperkt. Met de houten bekleding is bewust gekozen voor materiaal uit de omgeving: 33 mm dik Fins vuren van hoge kwaliteit. Deze kleurtoon van deze houten façade zal zich de komende jaren ontwikkelen tot een diepere, rijkere versie van de huidige tint.

De houten delen zijn geprefabriceerd en een speciaal ontwikkeld classificatie- en kwaliteitscontrole-systeem is gebruikt tijdens het selecteren, zagen en behandelen van de latten. De complexe gegolfde geometrie is ontworpen en geproduceerd met parametrische technieken. Dankzij deze methode is de benodigde precisie verkregen waar dit project om vroeg.

OodiHelsinki Interieur - Tweede verdieping leeszaal - Foto credit Tuomas Uusheimo De leeszaal op de tweede verdieping -  Foto: Tuomas Uusheimo


Meer dan enkel een ‘boekenhemel’

Paradepaardje van het gebouw op de bovenste (tweede) verdieping is de leeszaal. Een groot, open landschap met een golvend, wolkachtig wit plafond, doorboord met cirkelvormige verlichting. Dit wekt een rustige atmosfeer op, die uitnodigt tot lezen.

Bovengenoemde ‘boekenhemel’ beslaat echter slechts een derde van het totale aanbod van de bibliotheek. De begane grond van Oodi is ingericht als een open atrium, toegankelijk voor iedereen. Hier vind je ook een bioscoopzaal en een restaurant met zitplaatsen die in de zomermaanden uitgebreid worden naar het plein naast het gebouw.

De middelste verdieping, de ‘zolder’ genoemd, bestaat uit flexibele kamers, gerangschikt rondom de intieme hoekjes die tussen de spanten van de stalen constructie zijn ontstaan. De multi-functionele kamers zijn bedoeld voor zowel stille als luide activiteiten. Op deze verdieping zijn onder andere een ‘makerspace’ en opnamestudio’s gehuisvest.

Burgemeester Jan Vapaavuori van Helsinki: ‘Deze bibliotheek vertegenwoordigt een collectieve toewijding aan kennis en de rol van kennis in een meer gelijke maatschappij, waar toegang tot bronnen en gelijkheid van kansen voor iedereen worden aangemoedigd.’

OodiHelsinki Interieur - Tweede verdieping leeszaal 2 - Foto credit Tuomas Uusheimo
De leeszaal volgt de licht glooiende curve van het gebouw - Foto: Tuomas Uusheimo


Duurzaamheid

Het bibliotheekgebouw is extreem duurzaam van opzet. Het energieconsumptieniveau is gelijk aan dat van een nZEB (nearly Zero Energy Building). Dit is grotendeels te danken aan de efficiënt ingerichte installatietechniek. Materiaalefficiency wordt daarnaast bereikt door het gebruik van hout in de uitwendige bekleding.

Antti Nousjoki, van ALA Architects noemt Oodi een gebouw dat de simpele taak van een bibliotheek verre overstijgt. ‘Het is een katalysator voor volledig onderlegd publiek bestaan, de gedachte, productie en het samen delen, in het hart van een groeiend Helsinki’, aldus Nousjoki.

Het winnende ontwerp voor Oodi is van de hand van het Finse bureau ALA Architects en werd uitgekozen uit 544 andere inzendingen. De golvende structuur van de bibliotheek, gekleed in Fins vuren, heeft als doel de publieke ruimte door te trekken naar de binnenruimte van het gebouw. Vanaf een balkon kunnen bezoekers uitkijken over het plein, met aan de overkant het parlementsgebouw van Finland.

helsinkilibrary00
Tekening: ALA Architects

Het project kostte €98 miljoen om te voltooien. De eerste plannen stammen al uit 1998 en in 2013 werd het project uitgeroepen tot hoofdproject van Finland’s eerste eeuw van onafhankelijkheid in 2017. Oodi omvat een vloeroppervlak van 17.250 m2 en zal naar verwachting 2,5 miljoen bezoekers per jaar trekken.